در شماره 1494 مطالب متنوعی بخوانید مانند ورود اردوغموش به جمع ۱۰۰ شطرنجباز برتر جهان در ۱۴ سالگی
امیر حسین مصلحت/ در سن تنها ۱۴ سالگی، استادبزرگ یاغیز کان اردوغموش بهطور رسمی در فهرست ۱۰۰ شطرنجباز برتر جهان جای گرفت؛ نقطهعطفی که بار دیگر جایگاه او را بهعنوان یکی از پدیدههای آیندهدار دنیای شطرنج تثبیت میکند.
این نابغهٔ ترکیه با ثبت درجهٔ بینالمللی جدید ۲۶۴۲ در فهرست درجه بین المللی فیده ماه اوت (منتشرشده در روز پنجشنبه)، به رتبهٔ ۸۸ جهان صعود کرد و به بالاترین درجهٔ دوران حرفهای خود رسید.
اردوغموش با این دستاورد، به دومین شطرنجباز کمسنوسال تاریخ تبدیل شد که وارد جمع ۱۰۰ نفر برتر جهان میشود؛ درگذشته تنها جودیت پولگار، که هنوز هم بازی برتر تاریخ شطرنج است در سال ۱۹۸۹ و در ۱۲ سالگی با درجهٔ ۲۵۵۵ به رتبهٔ ۵۵ جهان رسیده بود.
«خیلی خوشحالم! این چیزی بود که مدتها منتظرش بودم. واقعاً سخت کار کردیم و باور دارم که شایستگی حضور در جمع ۱۰۰ بازیکن برتر جهان را دارم.»
( یاغیز کان اردوغموش در گفتوگو با Chess.com)
صعود اردوغموش زمانی رقم خورد که او در رقابتهای رویارویی نسلها در مارسی فرانسه (۲۴ تا ۳۰ ژوئیه) موفق شد ۱۶ واحد به درجهٔ بینالمللی خود اضافه کند. این استادبزرگ ۱۴ساله در قالب مسابقهای ترکیبی (کلاسیک/برقآسا) برابر استادبزرگ نامدار روس، پیتر سوییدلر قرار گرفت.
اگرچه اسطورهٔ روس در بخش برقآسا با نتیجهٔ قاطع ۱۰–۲ پیروز شد، اما اردوغموش در بخش کلاسیک درخشید و با نتیجهٔ ۴–۲ برنده شد؛لحظهٔ برجستهٔ این رقابت در بازی چهارم رقم خورد؛ جایی که این نابغهٔ نوجوان با نمایشی خیرهکننده از تواناییهای تاکتیکی خود، موفق شد در تنها ۲۲ حرکت و با قربانیای تماشایی رخ آن هم، برابر گشایش محبوب سوییدلر یعنی دفاع گرونفلد به پیروزی برسد. پیش از بازی ششم و پایانی بخش کلاسیک، نتیجه ۳–۲ به سود اردوغموش بود و سوییدلر با مهرههای سیاه فرصت داشت بازی را به تساوی بکشاند. اما نوجوان ۱۴ ساله بار دیگر نمایشی چشمگیر ارائه داد؛ بهتدریج وضعیت خود را بهبود بخشید، در حرکت ۳۰ یک پیاده بهدست آورد و تا پایان اجازه نداد استادبزرگ افسانهای از فشار رهایی یابد مسابقهٔ مارسی با حمایت مالی اورن اوچوک، یکی از بنیانگذاران شرکتهای بزرگ تجارت الکترونیکی جهان برگزار شد. این سرمایهگذار ترک در سالهای اخیر حامی یاغیز کان اردوغموش بوده و زمینه را برای آموزش او نزد شهریار ممدیاروف، استادبزرگ نامدار آذربایجانی و نفر یازدهم رده بندی جهانی، فراهم کرده است. ممدیاروف در جریان مسابقه نیز اردوغموش را در فرانسه همراهی میکرد.
صعود خیرهکنندهٔ این نوجوان ترک از زمانی آغاز شد که در سال ۲۰۲۲ و در سن ۱۱ سالگی از مرز ۲۴۰۰ درجهٔ بینالمللی عبور کرد. او عنوان استادبزرگ را در پایان سال ۲۰۲۳ و در ۱۲ سالگی بهدست آورد و در حال حاضر جوانترین استادبزرگ جهان است؛ همچنین چهارمین شطرنجباز کمسن تاریخ که موفق به کسب این عنوان شده است. اردوغموش سن ۱۳ سالگی نیز به جوانترین بازیکن تاریخ با درجه بین المللی ۲۶۰۰ تبدیل شد.. دو ماه پس از رسیدن به ۱۴ سالگی، یاغیز کان اردوغموش رکورد قابلتوجه دیگری را نیز به فهرست درخشان رکوردهای سنی خود افزود. او اکنون بالاترین درجهٔ بینالمللی تاریخ قبل از ۱۵ سالگی را نیز در اختیار دارد و با عبور از مرز ۲۶۴۲، استادبزرگ وی یی در سال ۲۰۱۴ را شکست.
او پیشتر هم رکوردهایی همچون بالاترین درجه بین المللی پیش از تولد ۱۳ سالگی (۲۵۶۹) و قبل از تولد ۱۴ سالگی (۲۶۲۶) را ثبت کرده بود.
از جمله افرادی که پیشرفت این پدیدهٔ ترکیه را با دقت پیگیری میکند، تای پروس-زیمرمن، بنیانگذار «Chess by the Numbers» و پروژهٔ «Prodigy Watch» است که مسیر رشد ستارگان نوظهور شطرنج جهان را دنبال میکند. او در تازهترین بهروزرسانی پایگاه خبری خود، اختلاف قابلتوجه اردوغموش را حتی با معیارهای نوابغ نسل جدید برجسته کرده است:
«ما فکر میکنیم باید شفاف گفت که سطح بازی او فراتر از استانداردهای عادی برای نابغههاست. رتبهٔ اول در فهرست نوابغ شاید حتی حق مطلب را ادا نکند! او نهتنها در سن فعلی خود بالاترین رده بندی تاریخ را دارد، بلکه ۶۱ واحد از نفر دوم هم جلوتر است—و آن نفر دوم کسی نیست جز مگنوس کارلسن!»
اردوغموش در ادامهٔ سال ۲۰۲۵ قرار است در دو رویداد مهم شرکت کند:مسابقات سویس بزرگ فیده (۴ تا ۱۵ سپتامبر، ازبکستان)
جام جهانی فیده (۳۰ اکتبر تا ۲۷ نوامبر، هند)

ادامه مطلب